تبلیغاتچی های معروف

با توجه به اسقبال دوستان و علاقمندان، از مطلبی كه سال گذشته در معرفی آقای امیر كسایی در چهارراه تبلیغات نوشته شد (اینجا)، قصد داریم از این پس بخشی را به معرفی تبلیغاتچی های معروف و صاحب نام اختصاص دهیم. ازاینرو از تمامی دوستان و همراهان كه مطالب و عكسهای مناسبی از بازیگران و كارگردانان تبلیغاتی دارند دعوت می شود كه مطالب خود را برای درج در این بخش در اختیار چهارراه تبلیغات قرار دهند.

اولین قسمت از بخش "تبلیغاتچی‌های معروف" تحت عنوان "تیزرسازان سینمایی" را در ادامه مطلب مطالعه فرمائید.

تیزرسازان سینمایی

ابراهیم حاتمی كیا، مجید مجیدی، مهران مدیری، سیامك انصاری، بیژن بیرنگ و مسعود رسام، خسرو سینایی، حبیب رضایی، نیما بانكی، رامبد جوان، نیما فلاح و همسرش سحر ولدبیگی، امیر قهرایی،  امیرآقایی، پارسا پیروزفر و ...
 بعضی از این نام‌ها فقط یكی دو تا تجربة ساخت تیزر دارند (مثل مجید مجیدی كه چند سال پیش آن تیزر باحال و هوای مینیاتوری را برای سونی ساخت)، اما چند تایی از آن‌ها همچنان به عنوان كارگردان در زمینة تولید این تیزرها فعالیت می‌كنند. بد نیست بدانید كه حتی مرحوم علی حاتمی هم قبل از انقلاب، یك بار برای دستمال كاغذی حریر تیزر ساخته بود.

مجیدی چند سال پیش برای سونی یك تیزر پررنگ و لعاب ساخت. بعضی‌ها می‌گویند 50میلیون تومان و بعضی‌ها هم می‌گویند 100میلیون گرفته.

مدیری در زمان ساخت شب‌های برره برای یك كارخانه تولید چای تیزر ساخت (همانی كه در بیلبوردهای تبلیغاتی‌اش هم ظاهر شد) ولی انگار آن شركت ورشكست شده و پول مدیری را هم نداده‌اند.

انصاری به‌جز بازی در مجموعه‌های طنز و فیلم‌ها، شركت تبلیغاتی دارد و تیزر می‌سازد.

سامان مقدم (كارگردان «كافه ستاره») هم طبق شنیده‌ها در دوبی تیزر تبلیغاتی می‌سازد.

پارسا پیروزفر هم تجربة ساخت یكی دو تیزر تبلیغاتی را داشته. ولی انگار تجربة چندان خوبی برایش نبود و دیگر دنبالش نرفت.

اما این چهره‌ها را چه می‌شود كه تصمیم می‌گیرند كنار كار سینما و تلویزیون و در حاشیة فیلمسازی، بازیگری یا كارگردانی، كار ساخت تیزر هم انجام بدهند. جوابش تا حدی واضح است. یعنی اگر از ده تا از این چهره‌ها، همین سؤال را بپرسید، حداقل هشت تایشان جواب خواهند داد كه: «غم نان». فعالیت‌های تبلیغاتی برای بسیاری از بازیگران و كارگردان‌ها درآمد خوبی به همراه دارد. ضمن این‌كه در مقایسه با پروژه‌های سینما و تلویزیون كار بسیار سبك‌تر و كم دردسرتری است و از همه مهم‌تر این‌كه وقت كمتری هم می‌برد. این نكته را هم فراموش نكنید كه این چهره‌ها به واسطة تجربه‌های قبلی‌شان، فیلمسازی را خوب بلدند.

آشنایی با تصویر، كلید موفقیت بسیاری از آن‌ها است. البته این حرف‌ها به این معنی نیست كه این آدم‌های معروف برای تیزرسازی با مشكلات كمتری دست و پنجه نرم می‌كنند. انگار مشكلات تیزرسازی برای چهره‌ها و غیر چهره‌ها فرقی ندارد، چون دل آن‌ها هم حسابی پر است.

دردسرهای تیزرسازی

ساخت یك تیزر، مشكلات هم دارد. بزرگ‌ترین مشكلی كه اكثر سازندگان (از جمله همین آدم‌های معروف) از آن شاكی هستند، نوع برخورد شورای بازرگانی تلویزیون با تبلیغ‌های ساخته شده است.

یعنی این شورا سختگیری عجیب و غریبی روی محتوای تبلیغ‌ها دارد. سختگیری‌هایی كه حتی شاید خود سفارش دهنده‌ها را هم شاكی كند: «شورا به تمام ایده‌های جدید ایراد می‌گیرد. یعنی انگار كه نشسته‌اند آن‌جا كه دنبال ایراد بگردند. همین می‌شود كه شما پیشرفت خاصی در نوع تبلیغات نمی‌بینید.»

ظاهرا شركت‌های سفارش‌دهنده هم این موضوع را فهمیده‌اند و برای همین پرداخت قسط آخر دستمزد سازندگان تیزر را منوط می‌كنند به گرفتن كد پخش از شورای بازرگانی. این مسأله كارگردان‌ها را مجبور می‌كند كه یا توی تیزرشان دست ببرند و مشكل را رفع كنند یا این‌كه از اول و با هزینة خودشان یك تیزر جدید بسازند.

همان‌طوری كه می‌شود حدس زد، تبلیغات تلویزیونی هم برای خودش مافیا دارد. با هر كدام از سازندگان حرفه‌ای تیزر كه حرف بزنید از وجود یك سری آدم خفن پولدار كه بازار را در دست خودشان دارند شكایت می‌كنند. جالب این‌كه این كارگردان‌ها به خاطر این‌كه موقعیت خودشان را از دست ندهند یا این‌كه مشتری‌هایشان نپرند، دوست ندارند در این زمینه نقل قولی ازشان بیاید یا كسی اسمی از آن‌ها ببرد:

«در بازار تبلیغات تلویزیونی، میلیاردی پول رد و بدل می‌شود. آدم‌های معروفی هستند كه همة شما اسمشان را شنیده‌اید، این‌ها می روند با شركت‌های بزرگ خارجی قراردادهای میلیاردی می‌بندند. بعد می‌آیند سراغ ماها كه برایشان تیزر بسازیم. حتی كارها را به آدم‌های مختلف سفارش می‌دهند كه متفاوت از آب در بیاید.»

اگر این حرف‌ها درست باشد، این وسط عده‌ای وجود دارند كه پول‌های گنده‌ای به اسم حق دلالی به جیب می‌زنند: «كسانی رفتند تو كار تبلیغات كه هیچی از این رشته نمی‌دانستند. این‌ها حتی از یك سری مشتری خرده پا آگهی مجانی می‌گرفتند، بعد هم با یك فیلمبردار و یك دوربین سر و ته ماجرا را هم می‌آوردند. به امید پورسانت‌هایی كه این وسط گیرشان می‌آمد. شاید به همین دلیل است كه بسیاری از چهره‌های معروف ترجیح می‌دهند با یك گروه چهار پنج نفرة مختصر و به صورت مستقل كار كنند تا این‌كه بروند تحت پوشش بعضی شركت‌ها.

چرا هنوز عقب‌ایم؟

كیفیت تیزرهای تبلیغاتی به نسبت هفت هشت سال پیش رشد فوق‌العاده‌ای داشته. اما هنوز هم قابل مقایسه با كارهای خارجی نیست.

به غیر از محدودیت‌هایی كه تلویزیون ما برای ساخت تبلیغ قائل می‌شود، نبود وسایل و پایین بودن سطح توقعات سفارش دهندگان تیزرها هم مزید بر علت است: «مشكل ما این است كه صاحبان كالاهایی كه سفارش تبلیغ می‌دهند، آدم‌های آرتیستی نیستند. یعنی اصلا درك درستی از تبلیغ ندارند.

برای ساخت تیزرشان كمترین هزینه را می‌كنند، بعد می‌روند 800 میلیون تومان می‌دهند تا تلویزیون آگهی‌شان را پخش كند.» تازه این آدم‌ها دوست دارند در مراحل ساخت تیزر تبلیغاتی هم دخالت كنند. چون فكر می‌كنند تیزر باید بیشتر به دل آن‌ها بچسبد تا بینندة تلویزیونی: «تیزر را می‌سازی و تحویل می‌دهی. بعد مدیرعامل كارخانه بر می‌دارد می‌برد خانه، با خانواده‌اش نگاه می‌كند. فردا می‌آید می‌گوید خانمم از این تكه خوشش نیامد!»

برخورد سازندگان تیزرهای خارجی هم با نمونه‌های داخلی، زمین تا آسمان فرق می‌كند: «آن‌جا خیلی تخصصی با قضیه برخورد می‌كنند. بسیاری از سازندگان تیزر در اروپا، گروه آموزش خلاقیت دارند. ما كجا این‌جوری هستیم؟»

در بحث كیفیت تبلیغات باز هم رد پای همان مافیا را می‌شود پیدا كرد. بسیاری از سری كاری‌ها كار همان گروه‌های خاص است: «اگر می‌بینید مثلا تبلیغات بانك‌ها عین هم است به این خاطر است كه یك شركت از همة بانك‌ها سفارش تبلیغ می‌گیرد. حتی تا چند سال پیش صدای یكی از دوبلورها وسیله‌ای برای بازاریابی بود. نگاه می‌كردند ببینند فلان دوبلور كجاست، كار را می‌بردند آن‌جا.»

منبع: سینمای ایران، ایمان جلیلی